Rozróżnia się dwa rodzaje tego schorzenia. Najczęściej spotykana postać określana jest jako moczenie izolowane lub pierwotne druga to moczenie powikłane lub wtórne.
MOCZENIE PIERWOTNE
Moczenie pierwotne to brak umiejętności kontrolowanego oddawania moczu, której dziecko nie zdążyło jeszcze opanować.
Jego przyczyną - w dużym uproszczeniu - jest opóźnienie dojrzewania różnych procesów w organizmie. Nie towarzyszą mu żadne dodatkowe objawy i zazwyczaj ustępuje wraz z wiekiem (najczęściej około 10 roku życia) nie wymagając poważniejszego leczenia.
MOCZENIE WTÓRNE
Moczenie wtórne dotyczy mimowolnego oddawania moczu zdarzającego się dzieciom, które opanowały już umiejętność kontrolowanego siusiania, ale z różnych przyczyn ją utraciły. Rozpoznajemy gdy towarzyszą mu inne objawy chorobowe. Może być następstwem wad układu moczowego, zaburzeń emocjonalnych lub chorób, takich jak cukrzyca, alergia, padaczka i wiele innych. Niezależnie od przyczyny, mimowolne oddawanie moczu wywiera bardzo niekorzystny wpływ na rozwój psychiki młodego człowieka. U około 20% dzieci z moczeniem występują różnego rodzaju zaburzenia emocjonalne, dlatego tak ważne jest
zapewnienie wszystkim dzieciom właściwej opieki.
PRZYCZYNY MOCZENIA
Etiologia moczenia pierwotnego nie jest do końca znana. Przyczyną może być:
- przepełnienie pęcherza moczowego, który produkuje zbyt dużą ilość moczu.
Przyczyną moczenia wtórnego mogą być:
- zaburzenia czynności pęcherza,
- zakażenie układu moczowego,
- wady anatomiczne dróg moczowych,
- zaburzenia emocjonalne, gdy w domu zdarzają się częste awantury, konflikty, następują zmiany w życiu malucha, np. pojawia się rodzeństwo lub idzie do przedszkola,
- alergia pokarmowa,
- zespół bezdechu sennego,
- choroba rdzenia,
- zapalenie miedniczek nerwowych lub pęcherza,
- infekcja dróg moczowych,
- niedobór wazoprezyny, tj. hormonu powodującego zagęszczanie moczu przez nerki podczas snu.
OBJAWY
Główny objaw moczenia nocnego to oczywiście mimowolne oddawanie moczu w porze nocnej, ale u dziecka zmagającego się z tą dolegliwością mogą, choć nie muszą, występować objawy towarzyszące, tj.:
- kłopoty z jedzeniem,
- ataki drgawek,
- obgryzanie paznokci,
- reakcje lękowe,
- onanizm,
- mruganie,
- skargi hipochondryczne,
- ssanie palca,
- jąkanie się.
KIEDY DO LEKARZA
Do lekarza na pewno należy iść, gdy w nocy moczy się dziecko, które ukończyło cztery lata, lub gdy rodzice podejrzewają, że malec może cierpieć na zapalenie pęcherza, które objawia się zazwyczaj nieprzyjemnym zapachem moczu, bólem i pieczeniem podczas siusiania, popuszczaniem moczu w ciągu dnia. Niepokój powinien wzbudzić także fakt, gdy moczenie pojawia się po wielu suchych nocach i zdarza się każdej nocy.
LECZENIE
Im wcześniej lekarz postawi diagnozę, tym szybsze będą efekty leczenia. Na początek bada się mocz, by sprawdzić czy nie pojawiły się infekcje dróg moczowych oraz sprawdza się poziom glukozy, by wykluczyć cukrzycę.
Przy podejrzeniu, że moczenie jest przyczyną nieprawidłowej budowy dróg moczowych, bo np. dziecko popuszcza także w dzień, lub gdy badania ogólne wyszły źle, dodatkowo wykonuje się USG jamy brzusznej lub rentgen dróg moczowych.
Generalnie metody leczenia zależą od postawionej diagnozy.
W przypadku wrodzonych wad dróg moczowych wykonuje się zabieg lub operację, po których zazwyczaj wszystko wraca do normy. W pozostałych przypadkach leczenie polega na podawaniu leków, które albo regulują czynność dolnych dróg moczowych, albo poprawiają zagęszczenie moczu nocą. Można w tym czasie zakładać dziecku na noc pieluchę i nagradzać za każdą suchą noc. Należy pamiętać, by na dwie godziny przed spaniem nie dawać dziecku żadnych napojów i koniecznie wysadzać je zanim się położy do łóżka, a później jeszcze raz, przed pójściem rodziców spać.
Kuracja farmakologiczna trwa na ogół kilka miesięcy, po czym robi się przerwę w podawaniu leków i sprawdza jak dziecko sobie radzi po ich odstawieniu. Kiedy efekty leczenia są zadowalające oczywiście nie ma potrzeby, żeby je kontynuować. Z pieluch powinno się zrezygnować jak najwcześniej, najlepiej po kilku lub kilkunastu suchych nocach, by dziecko mogło kontrolować moczenie się.
Moczenie nocne, co pokazują powyższe informacje, jest częstym poważnym problemem wieku dziecięcego. W większości przypadków ustępuje samoistnie wraz z wiekiem. Zdaniem specjalistów utrzymujące się powyżej piątego roku życia moczenie wymaga leczenia. Kiedy się pojawia konieczne jest zrozumienie rodziców, ich pomoc i współpraca. Błędem jest podejście do moczenia nocnego jako do dolegliwości przemijającej, którą nie warto się zajmować, gdyż dziecko samo z tego wyrośnie. Panowanie nad oddawaniem moczu w nocy nie u wszystkich dzieci rozwija się bowiem jednakowo. Łatwiej, co pokazują statystyki, uzyskują je dziewczynki. Większość dzieci przestaje się moczyć w nocy w wieku 4-5 lat.
Kluczem do sukcesu w leczeniu jest zrozumienie, że dziecko nie chce się moczyć, że jest to niezależne od jego woli. W związku z tym wszelkie kary, zawstydzanie dziecka, podawanie mu przykładów rówieśników bądź rodzeństwa prowadzą jedynie do pogłębienia problemu, gdyż na tę dolegliwość, która ma swoją przyczynę fizjologiczną, dodatkowo nakłada się stres i poczucie niższej wartości.
Ważne jest także zrozumienie przez rodziców ryzyka konsekwencji bagatelizowania tego problemu, czy udawanie, że go nie ma.
U dzieci 5-6-letnich jest nierzadko postrzegane jako problem niezbyt wielki, gdyż w tym wieku częstszy kontakt z rówieśnikami poza zajęciami w przedszkolu czy w zerówce jest ograniczony, a dziecko nie ma praktycznie okazji do spędzania nocy poza domem.
Natomiast dla dzieci w wieku szkolnym staje się podstawowym problemem życiowym. Najczęściej wiąże się z brakiem możliwości wyjazdu na obozy, kolonie i wycieczki. Gdy jednak taki wyjazd nastąpi, strach przed zmoczeniem się i ośmieszeniem w gronie rówieśników powoduje, że dziecko pozostaje na uboczu, a przez to rzeczywiście może być nieakceptowane i ośmieszane przez inne dzieci. Stwarza to u niego poczucie niższej wartości, które, utrwalone, może być przyczyną gorszych wyników w nauce, przynosić trudności w nawiązywaniu kontaktów, a w przyszłości - stać się poważnym problemem w wyborze własnej drogi życiowej. Odpowiednie leczenie ochroni dziecko przed przykrymi konsekwencjami, a to da mu poczucie bezpieczeństwa, a także wzmocni więzi z rodzicami.
Autor: Redakcja dziecko24.pl











