CO TO JEST CYTOLOGIA?
Jest badaniem pozwalającym wykryć:
- infekcje,
- stany przednowotworowe,
- stany raka szyjki macicy – nawet te we wczesnym stadium.
Dzięki niej można także stwierdzić zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego – HPV. Wirus ten, aż w 90% odpowiedzialny jest za rozwój raka szyjki macicy. Nie oznacza to, że każda kobieta będąca nosicielką tego wirusa może zachorować na raka szyjki macicy, ale przez ten fakt znajduje się ona w grupie podwyższonego ryzyka i powinna się systematycznie badać. Skuteczną ochroną przed tym wirusem może być szczepionka.
Cytologię należy robić regularnie. Pierwsze badanie powinno się odbyć trzy lata od rozpoczęcia współżycia, ale nie później niż w wieku 21 lat. Do 30 roku życia cytologię należy robić raz w roku. Jeśli wynik jest nieprawidłowy lub należysz do tzw. grupy ryzyka, musisz robić cytologię co roku lub częściej, jeśli tak zadecyduje lekarz. Jeśli trzy kolejne badania wyjdą prawidłowo lekarz może stwierdzić, że cytologia może być robiona rzadziej. W ciąży cytologia jest badaniem robionym dwukrotnie – w pierwszym i drugim trymestrze.
NA CZYM POLEGA CYTOLOGIA?
Cytologia jest badaniem polegającym na zrobieniu wymazu z szyjki macicy. Materiał do badania pobiera się z dwóch miejsc: z tarczy szyjki macicy, która jest najbardziej widoczna i kanału szyjki macicy, znajdującego się nieco głębiej.
Badanie to wykonywane jest przy pomocy wziernika, który lekarz wprowadza do pochwy, a następnie przy pomocy przyrządu przypominającego szczoteczkę o kształcie trójzębu, złuszcza próbkę tkanek, następnie przenosi ją na szkiełko laboratoryjne i barwi. Kolejnym etapem jest badanie próbki już przez cytologa. Ogląda on ją pod mikroskopem, sprawdzając w ten sposób stan komórek. Bardzo ważne w tej kwestii są informacje takie jak: wiek pacjentki, kiedy ostatnio miesiączkowała, regularność cyklów, przebyte choroby, ciąże, poronienia, leczenie. Wynik ten z reguły jest gotowy po 3-4 dniach.
JAK ODCZYTAĆ WYNIK?
Wynik badania może być podany w pięciostopniowej skali Papanicolau. Cytolog w wyniku wskazuje jedną z pięciu grup cytologicznych odzwierciedlających stan komórek. Pierwsza i druga grupa są wynikiem prawidłowym, kolejne już nie. Przy czym, im wyższa grupa, tym większe prawdopodobieństwo choroby nowotworowej.
Czasami może się też zdarzyć, że wynik który otrzymasz będzie nieco obszerniej zbudowany. Jest to wynik zgodny z wymogami unijnymi. Taki wynik nazywa się mianem opisu Betesda. W takim wyniku znajdziesz informacje jak: czy dana próbka zawiera odpowiedni materiał, czy komórki są prawidłowe, a zatem czy wynik jest prawidłowy lub też czy są one podejrzane, co świadczy o wyniku nieprawidłowym.
Dla lekarza znaczenie w tym opisie mają pojęcia związane z terminologią typowo lekarską, takie jak: określenie rodzaju zakażenia, obecność nieprawidłowych komórek nabłonkowych, innych nowotworów i ocena stanu hormonalnego. Pamiętaj wynik nieprawidłowy nie przesądza od razu o raku, ale jedynie wymaga dalszej dokładniejszej diagnostyki. Wynik badania cytologicznego pozwala precyzyjnie ocenić stan szyjki macicy oraz wdrożyć odpowiednie leczenie.
Autor: Redakcja dziecko24.pl











