Chorobę wywołuje bakteria o
nazwie Bordetella pertussis.
SPOSOBY
ROZPRZESTRZENIANIA SIĘ
Pałeczka krztuśca szerzy się drogą kropelkową przez obecne w powietrzu cząstki wydzieliny z nosa i gardła osoby zakażonej, zwykle starszego dziecka lub dorosłego bez objawów choroby.
OKRES WYLĘGANIA
Od zakażenia do objawów mija zwykle od 3-12 dni.
OKRES ZAKAŹNOŚCI
Nie leczone dziecko zarażone krztuścem może rozsiewać bakterie już w pierwszej, przeziębieniowej fazie choroby oraz przez całą fazę napadowego kaszlu. Krztusiec jest chorobą bardzo zaraźliwą. Zaraża się nim blisko 100% nieuodpornionych szczepieniem osób.
CZAS TRWANIA OBJAWÓW
Pączkowa faza przypominająca przeziębienie trwa typowo około 2 tygodni, faza kaszlu krztuścowego już 2-4 tygodnie, podobnie jak faza zdrowienia, chociaż sporadyczne napady mogą niekiedy nawracać w ciągu kilku miesięcy.
OBJAWY
Koklusz zaczyna się zwykle objawami zwykłego przeziębienia:
Po kilku dniach objawy poza kaszlem ustępują.
Kaszel zmienia początkowo charakter na suchy, przerywany, a następnie przybiera formę przerażających napadów.
Podczas napadu kaszlu dziecko:
Napad kaszlu często prowokuje wymioty. Choroba jest szczególnie niebezpieczna u niemowląt poniżej roku życia. Nie zawsze musi u nich występować krzyk wdechowy, za to częściej zdarzają się wymioty i sinienie – z braku prawidłowej wentylacji czy nawet zatrzymanie oddechu. Ciężkie ataki kaszlu mogą znacznie utrudniać karmienie i zakłócać prawidłowy wzrost dziecka.
USTALENIE ROZPOZNANIA
Koklusz rozpoznaje się na podstawie wywiadu i badania fizykalnego oraz posiewu z dróg oddechowych na obecność B. pertussis. Często wykonuje się badania laboratoryjne krwi oraz rtg klatki piersiowej w celu potwierdzenia rozpoznania i wykluczenia powikłań w postaci zapalenia płuc.
LECZENIE
Dzieci poniżej trzeciego miesiąca życia są zawsze hospitalizowane, a w wieku 3-6 miesięcy także hospitalizowane, ale w razie silnych napadów kaszlu. Pobyt dziecka w szpitalu daje przede wszystkim możliwość monitorowania czynności serca i płuc i błyskawicznej interwencji w razie jego zagrożenia. Bywa, że dziecko dostaje tlen do wspomagania oddychania albo jest karmione przez sondę założoną do żołądka czy też poprzez wysoko odżywcze preparaty podawane dożylnie.
Spośród antybiotyków erytromycyna znajduje zastosowanie w leczeniu kokluszu. Stosuje się ją przez 14 dni co zapobiega przede wszystkim szerzeniu się tej choroby, a nie zmienia jej przebiegu, chyba, że leczenie rozpocznie się we wczesnej przeziębieniowej fazie.
Leczenie dziecka chorego na koklusz w domu wymaga przede wszystkim odpowiedniego nawilżenia powietrza chłodną parą wodną, co łagodzi podrażnienie dróg oddechowych. Ważna jest także izolacja dziecka od wszelkich substancji, które mogłyby sprowokować napad kaszlu, takich jak dym papierosowy, kosmetyki w aerozolu, zapachy kulinarne. Dziecku, które wymiotuje należy podawać potrawy lekkostrawne w małych ilościach, ale za to częściej, oraz dużo płynów: soków owocowych oraz klarownych zup. Należy także zwracać uwagę na ewentualne oznaki odwodnienia, takie jak: suchość warg, języka i skóry, płacz bez łez i skąpe oddawanie moczu.
ZAPOBIEGANIE
Zapobieganie krztuścowi sprowadza się głównie do szczepień. Szczepionka ta zawarta jest w szczepieniu DiTePer, które chroni także przed błonicą i tężcem. Podaje się ją pięciokrotnie, poczynając od drugiego miesiąca życia. Dzieci, które miały kontakt z chorym na koklusz, ale były wcześniej szczepione wymagają i tak leczenia erytromycyną dla zapobieżenia rozwojowi tego schorzenia.
POWIKŁANIA
W przebiegu krztuśca może dojść do takich powikłań jak:
Choroba jest szczególnie niebezpieczna dla niemowląt w pierwszym półroczu życia.
Autor: Redakcja dziecko24.pl
Pałeczka krztuśca szerzy się drogą kropelkową przez obecne w powietrzu cząstki wydzieliny z nosa i gardła osoby zakażonej, zwykle starszego dziecka lub dorosłego bez objawów choroby.
OKRES WYLĘGANIA
Od zakażenia do objawów mija zwykle od 3-12 dni.
OKRES ZAKAŹNOŚCI
Nie leczone dziecko zarażone krztuścem może rozsiewać bakterie już w pierwszej, przeziębieniowej fazie choroby oraz przez całą fazę napadowego kaszlu. Krztusiec jest chorobą bardzo zaraźliwą. Zaraża się nim blisko 100% nieuodpornionych szczepieniem osób.
CZAS TRWANIA OBJAWÓW
Pączkowa faza przypominająca przeziębienie trwa typowo około 2 tygodni, faza kaszlu krztuścowego już 2-4 tygodnie, podobnie jak faza zdrowienia, chociaż sporadyczne napady mogą niekiedy nawracać w ciągu kilku miesięcy.
OBJAWY
Koklusz zaczyna się zwykle objawami zwykłego przeziębienia:
- katar,
- kaszel,
- obrzęk błony śluzowej nosa,
- niewielka gorączka.
Po kilku dniach objawy poza kaszlem ustępują.
Kaszel zmienia początkowo charakter na suchy, przerywany, a następnie przybiera formę przerażających napadów.
Podczas napadu kaszlu dziecko:
- nie może złapać tchu,
- krztusi się,
- trzepie rękami i nogami,
- łzawi,
- purpurowieje na twarzy,
- między napadami kaszlu dziecko może z trudem łapać powietrze, wydając przy tym charakterystyczny, piskliwy krzyk wdechowy.
Napad kaszlu często prowokuje wymioty. Choroba jest szczególnie niebezpieczna u niemowląt poniżej roku życia. Nie zawsze musi u nich występować krzyk wdechowy, za to częściej zdarzają się wymioty i sinienie – z braku prawidłowej wentylacji czy nawet zatrzymanie oddechu. Ciężkie ataki kaszlu mogą znacznie utrudniać karmienie i zakłócać prawidłowy wzrost dziecka.
USTALENIE ROZPOZNANIA
Koklusz rozpoznaje się na podstawie wywiadu i badania fizykalnego oraz posiewu z dróg oddechowych na obecność B. pertussis. Często wykonuje się badania laboratoryjne krwi oraz rtg klatki piersiowej w celu potwierdzenia rozpoznania i wykluczenia powikłań w postaci zapalenia płuc.
LECZENIE
Dzieci poniżej trzeciego miesiąca życia są zawsze hospitalizowane, a w wieku 3-6 miesięcy także hospitalizowane, ale w razie silnych napadów kaszlu. Pobyt dziecka w szpitalu daje przede wszystkim możliwość monitorowania czynności serca i płuc i błyskawicznej interwencji w razie jego zagrożenia. Bywa, że dziecko dostaje tlen do wspomagania oddychania albo jest karmione przez sondę założoną do żołądka czy też poprzez wysoko odżywcze preparaty podawane dożylnie.
Spośród antybiotyków erytromycyna znajduje zastosowanie w leczeniu kokluszu. Stosuje się ją przez 14 dni co zapobiega przede wszystkim szerzeniu się tej choroby, a nie zmienia jej przebiegu, chyba, że leczenie rozpocznie się we wczesnej przeziębieniowej fazie.
Leczenie dziecka chorego na koklusz w domu wymaga przede wszystkim odpowiedniego nawilżenia powietrza chłodną parą wodną, co łagodzi podrażnienie dróg oddechowych. Ważna jest także izolacja dziecka od wszelkich substancji, które mogłyby sprowokować napad kaszlu, takich jak dym papierosowy, kosmetyki w aerozolu, zapachy kulinarne. Dziecku, które wymiotuje należy podawać potrawy lekkostrawne w małych ilościach, ale za to częściej, oraz dużo płynów: soków owocowych oraz klarownych zup. Należy także zwracać uwagę na ewentualne oznaki odwodnienia, takie jak: suchość warg, języka i skóry, płacz bez łez i skąpe oddawanie moczu.
ZAPOBIEGANIE
Zapobieganie krztuścowi sprowadza się głównie do szczepień. Szczepionka ta zawarta jest w szczepieniu DiTePer, które chroni także przed błonicą i tężcem. Podaje się ją pięciokrotnie, poczynając od drugiego miesiąca życia. Dzieci, które miały kontakt z chorym na koklusz, ale były wcześniej szczepione wymagają i tak leczenia erytromycyną dla zapobieżenia rozwojowi tego schorzenia.
POWIKŁANIA
W przebiegu krztuśca może dojść do takich powikłań jak:
- zapalenie płuc,
- napady drgawek,
- uszkodzenie mózgu
- i zgon.
Choroba jest szczególnie niebezpieczna dla niemowląt w pierwszym półroczu życia.
Autor: Redakcja dziecko24.pl
