dziecko24.pl - porady pediatryczne online

Ból żołądka czy ból brzucha to powszechne problemy u dzieci. Często ich przyczyny są w gruncie rzeczy nieszkodliwe, np. przejedzenie lub niedożywienie, wzdęcia lub łagodna infekcja wirusowa. U dzieci ból brzucha może pojawiać się również, gdy cierpią z powodu innej choroby, np. infekcji ucha, gardła czy płuc. Istnieją jednak poważne choroby, które mogą wymagać interwencji chirurgicznej.

Dzieci, u których występują nawracające bóle brzucha, powinny zostać zbadane przez lekarza. Powtarzające się bóle brzucha mogą być wywołane takimi chorobami, jak zaparcie czy infekcja dróg moczowych. Jeśli oprócz tego pojawiają się inne objawy, takie jak wymioty, biegunka i/lub krew w stolcu, dziecko może cierpieć na przewlekłą chorobę jelit, taką jak choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie okrężnicy, czy celiakia.

Większość przypadków nawracających bólów żołądka u dzieci w wieku szkolnym związana jest ze stresem lub niepokojem. Dzieci, które nie mogą wyrazić swojego uczucia dyskomfortu lub zestresowania, często wyrażają swój dyskomfort poprzez bóle żołądka lub głowy.

Jako rodzic, możesz pomóc swojemu dziecku rejestrując informacje, dotyczące jego bólu żołądka. Informacje te pozwolą zrozumieć, dlaczego u dziecka występuje nawracający ból brzucha, a także pomogą lekarzowi w postawieniu właściwej diagnozy.

Staraj się notować następujące informacje:

1. Kiedy ból się pojawił?
2. Czy pojawił się nagle, czy też narastał stopniowo?
3. Gdzie jest umiejscowiony?
4. Czy ból jest stały, czy też pojawia się i znika?
5. Czy za każdym razem jest taki sam, czy też zmienia się jego umiejscowienie?
6. Czy jest cokolwiek, co zdaje się wywoływać ból?
7. Jak długo ból się utrzymuje?
8. Czy jest cokolwiek, co zwiększa lub zmniejsza intensywność bólu (pokarm, głód, ułożenie ciała)?
9. Czy występują inne objawy, takie jak gorączka, nudności, wymioty czy biegunka?
10. Jaki jest ogólny stan twojego dziecka? Czy wykazuje aktywność mniejszą niż zwykle?
11. Czy dziecko straciło na wadze?

Powszechne przyczyny bólu brzucha

Najczęstsze przyczyny występowania bólu brzucha u dzieci to kolka, zaparcia, zapalenie żołądka i jelit i infekcja dróg moczowych, a także choroby wymagające interwencji chirurgicznej, takie jak zapalenie wyrostka robaczkowego czy wgłobienie. Więcej informacji o takich chorobach wymagających interwencji chirurgicznej można znaleźć w poniższych materiałach wideo:

---

---

---

---

---

---

Leczenie domowe

W niniejszym rozdziale skupimy się na domowych sposobach leczenia bólu brzucha, a następnie omówimy leczenie dwóch najczęściej występujących przyczyn bólu brzucha: kolki i zaparcia.

Ogólny ból brzucha

Niech dziecko położy się i odpocznie aż do chwili, gdy poczuje się lepiej.

Jeśli twoje dziecko odczuwa nudności lub wymiotuje, podawaj mu małymi łykami klarowne płyny, natomiast nie podawaj mu pokarmów stałych.

Jeśli twoje dziecko odczuwa ból brzucha z powodu zaparcia, zachęć je, żeby poszło do toalety. To często pomaga zmniejszyć ból. Naturalne środki przeczyszczające, takie jak sok śliwkowy i owoce (gruszki, morele i brzoskwinie), mogą przynieść ulgę w zaparciu. Ciepła kąpiel może pomóc twojemu dziecku odprężyć się na tyle, żeby mogło skorzystać z toalety.

Nie podawaj dziecku leków przeciwbólowych lub środków przeczyszczających, jeśli nie wiesz, jaka jest przyczyna bólu brzucha. Niektóre leki, takie jak ibuprofen, mogą wywołać ból brzucha.

Dzieci cierpiące na nawracające bóle brzucha mogą mieć problemy psychologiczne. Jeśli podejrzewasz, że tak jest w przypadku twojego dziecka, zabierz je do lekarza, aby poddać je dokładnym badaniom.

Jeśli przyczyny nawracających bólów żołądka mają podłoże psychologiczne, porozmawiaj z dzieckiem o tym, co je trapi.

Kolka

Kolka u niemowląt może stanowić duży problem dla rodziców, ale pocieszające jest to, że z czasem dolegliwość ta łagodnieje. Nie istnieje jedna sprawdzona metoda postępowania w przypadkach kolki, ale możesz spróbować kilku rzeczy:

Upewnij się, że dziecko je wystarczająco dużo. Głodne dzieci płaczą! Jeśli to konieczne, systematycznie waż swoje dziecko, aby upewnić się, że je na tyle dużo, żeby przybrać na wadze. Niemowlęta chcą także często ssać wszystko dookoła, nawet jeśli NIE są głodne, dlatego w takich przypadkach pomocny może być smoczek.

Twojemu dziecku powinno się często odbijać, ponieważ połknięte powietrze może nasilać dolegliwości spowodowane przez kolkę. Aby zapobiec połykaniu powietrza przez dziecko, upewnij się, że podczas karmienia piersią jest odpowiednio ułożone. Możesz wypróbować różne pozycje, aby sprawdzić, która jest najlepsza dla twojego dziecka. W przypadku niemowląt karmionych z butelki możesz wypróbować różne rodzaje butelek, aby sprawdzić, przy której dziecko połyka najmniej powietrza.

Możesz zrobić dziecku masaż. Nie należy jednak robić tego za mocno, ponieważ może to wywołać w dziecku jeszcze większy niepokój. Możesz również nosić niemowlę na rękach i kołysać je. Jeśli to nie pomoże, możesz owinąć je w koc i pozwolić mu poleżeć cicho w ciemności.

Wykąp dziecko w ciepłej wodzie lub daj mu smoczek. Niektóre dzieci śpią lepiej po ciepłej kąpieli, a niektóre są spokojniejsze, gdy mają smoczek.

Unikaj palenia papierosów. Palenie papierosów przez kobiety karmiące piersią zwiększa ryzyko wystąpienia kolki u dziecka.

Niektóre niemowlęta są uczulone na białka pochodzące z nabiału. Jeśli karmisz piersią, unikaj spożywania nabiału, np. mleka, sera i masła, przez tydzień. Jeśli stan zdrowia twojego dziecka ulegnie poprawie, możesz ponownie wprowadzić nabiał do diety po 14 dniach i obserwować, czy wystąpi nawrót kolki. Po pewnym czasie niemowlę powinno tolerować spożywany przez ciebie nabiał. Matki niepijące mleka powinny zażywać suplementy wapnia. Należy również unikać kofeiny znajdującej się w kawie, herbacie, napojach gazowanych i czekoladzie.

Niektóre niemowlęta cierpiące z powodu kolki reagują na śpiew, muzykę lub monotonne dźwięki (np. dźwięk pralki lub odkurzacza). Inne mogą uspokajać się pod wpływem powtarzających się ruchów, np. podczas jazdy samochodem lub kołysania na huśtawce.

Żaden lek nie leczy kolki.

NIE ISTNIEJE żaden magiczny sposób na kolkę! Badania pokazały jednak, że niemowlęta cierpiące z powodu kolki wyrastają z niej i potem stają się zupełnie normalnymi, zdrowymi dziećmi.

Zaparcie

Podawaj dziecku dużo napojów (takich jak woda czy soki rozcieńczone wodą). To powinno przynieść ulgę w zaparciu.

Unikaj przekarmienia swojego dziecka mlekiem lub nabiałem, ponieważ produkty te mogą powodować zaparcia. Dzieci w wieku powyżej 12 miesięcy nie powinny pić więcej niż 500-700 ml mleka w ciągu 24 godzin. Niektóre dzieci mogą być uczulone na mleko, dlatego ich stan powinien się poprawić po wyłączeniu mleka z diety. Należy wówczas porozmawiać z pediatrą na temat uzupełnienia wapna.

Dzieci karmione mieszanką dla niemowląt mogą dostać zaparcia.

Zdrowa dieta jest kluczowa dla zapobiegania zaparciom. Twoje dziecko powinno jeść dużo świeżych owoców i warzyw, aby przyswoić odpowiednią ilość błonnika. Powinno również pić dużo wody i innych płynów, zwłaszcza przy ciepłej pogodzie. Również jedzenie zbyt dużej ilości mięsa i cukru może powodować zaparcia.

Naucz swoje dziecko dobrych nawyków w toalecie. Zacznij naukę korzystania z toalety, gdy tylko twoje dziecko wykaże ku temu motywację. Wykorzystaj czas po posiłku na pójście z dzieckiem do toalety. Wyznacz w łazience obszar przeznaczony tylko dla dziecka, tak żeby było wesołe siedząc na sedesie. Używaj nagród dla dziecka, takich jak lizaki, za samo siedzenie na sedesie.

Kiedy należy zasięgnąć pomocy lekarza

Bezzwłocznie skonsultuj się z lekarzem lub zadzwoń pod numer 999 lub 112, jeśli:

• Twoje dziecko ciągle płacze i nie możesz znaleźć przyczyny.
• Twoje dziecko jest w wieku poniżej 2 lat i oczywiste jest, że cierpi z powodu bólu brzucha.
• Twoje dziecko zwija się z bólu lub leży zupełnie nieruchomo.
• Twoje dziecko jest wyjątkowo senne, ociężałe, rozdrażnione lub zdezorientowane.
• Twoje dziecko odczuwa ostry ból brzucha, który trwa ponad 2 godziny lub pogarsza się.
• Twoje dziecko odczuwa ostry ból brzucha i oddaje stolec z krwią.
• Twoje dziecko odczuwa ból brzucha i wymiotuje, zwłaszcza jeśli ból nie zmniejsza się po zwymiotowaniu.
• Twoje dziecko odczuwa ból brzucha z powodu zatrucia.
• Twoje dziecko odczuwa ból brzucha z powodu urazu.
• Twoje dziecko odczuwa ostry ból w prawej dolnej części brzucha. Może być to oznaką zapalenia wyrostka robaczkowego.
• Brzuch twojego dziecka jest wzdęty lub twardy i bolesny przy dotyku.
• Twój syn odczuwa ból w mosznie lub w jądrach.

Umów się z lekarzem, jeśli:

• U twojego dziecka występują okresowe bóle brzucha, które trwają dłużej niż 24 godziny.
• Twoje dziecko odczuwa ból brzucha i ma problemy z oddaniem moczu.
• Twoje dziecko odczuwa ból brzucha i ma biegunkę.
• Twoje dziecko odczuwa ból brzucha, ma problemy z przełykaniem i gorączkę. Może być to oznaką anginy.
• Twoje dziecko ma nawracające bóle brzucha.
• Twoje dziecko odczuwa bóle brzucha po wypiciu mleka. Może być to znak, że twoje dziecko nie przyswaja laktozy.
• Twoje dziecko cierpi na nawracające bóle brzucha i brak apetytu, chudnie lub nie przybiera na wadze odpowiednio szybko. Może być to oznaką przewlekłej choroby jelit.

Kolka

Kiedy należy zasięgnąć pomocy lekarza

Kiedy zdrowe niemowlę intensywnie płacze, mówimy, że ma kolkę. Wszystkie niemowlęta płaczą, ale dzieci cierpiące z powodu kolki płaczą o wiele więcej niż zwykle. Kolka nie jest chorobą i nieznane są przyczyny jej występowania. Lekarz może pomóc w ustaleniu, czy płacz twojego dziecka jest normalny, spowodowany kolką, czy też chorobą.

Umów się z lekarzem, jeśli:

• Twoje dziecko ciągle płacze i nie możesz znaleźć przyczyny. Lekarz zbierze pełny wywiad i podda dziecko dokładnym badaniom, aby ustalić przyczynę płaczu. Jako że przyczyna kolki jest nieznana, ważne jest, aby lekarz wykluczył wszelkie inne możliwe choroby.
• Twoje dziecko mało je lub nie wygląda dobrze. Nawet niemowlęta cierpiące z powodu kolki między napadami płaczu jedzą i zachowują się normalnie.

Zaparcie

Kiedy należy zasięgnąć pomocy lekarza

Mianem zaparcia określa się twarde lub bolesne oddawanie kału, lub rzadkie oddawanie kału z towarzyszącym bólem brzucha. Zaparcie jest jednak trudne do zdiagnozowania, ponieważ częstotliwość wypróżniania się u dzieci może być różna. Niektóre dzieci wypróżniają się co najmniej raz dziennie, podczas gdy inne raz na kilka dni.

Umów się z lekarzem, jeśli:

• U twojego dziecka występują twarde lub bolesne wypróżnienia lub gdy bólom brzucha towarzyszą rzadkie wypróżnienia.
• Twoje dziecko krwawi w trakcie wypróżniania.